Từ Câu Chuyện Thầy Bói Xem Voi Đến Bài Học Về ĐMST Mở

Câu chuyện ngụ ngôn “Thầy bói xem voi” vốn được biết đến là một bài học về việc cần nhìn nhận toàn diện khi đánh giá một vấn đề. Hôm nay, hãy thử nhìn câu chuyện ở góc độ về việc doanh nghiệp có thể kiểm soát những nỗ lực trong việc đổi mới sáng tạo của mình như thế nào. Đi sâu khám phá nguyên nhân gốc rễ của một vấn đề có thể tạo ra những cơ hội đột phá giống như cách những ông thầy bói trong câu chuyện ngụ ngôn này đang tìm kiếm câu trả lời. Các doanh nghiệp có thể lựa chọn giữ vững lập trường của mình hoặc sẵn sàng tiếp thu những ý kiến khác, điều mà giúp họ hình thành một cách nhìn mới mẻ nhờ có các dữ kiện bổ sung tiết lộ thêm những sự thật mới. Sự lựa chọn này thuộc về doanh nghiệp: doanh nghiệp có thể giải quyết những gì họ phát hiện ra, hoặc họ có thể tạo ra một mạng lưới rộng lớn hơn để đa dạng hóa các điểm dữ liệu và có một góc nhìn toàn diện về mọi khả năng có thể xảy ra.

Câu chuyện Thầy bói xem voi: Bài học về ĐMST Mở

Khi thế giới đang dịch chuyển dần sang nền kinh tế số, việc xây dựng và phát triển một hệ sinh thái ĐMST mở đang là nhu cầu thiết yếu chứ không còn là một sự lựa chọn. Thay vì chỉ tập trung vào nguồn lực bên trong như trước đây thì ĐMST mở đòi hỏi doanh nghiệp không ngừng tìm kiếm ý tưởng mới, những giải pháp sáng tạo từ bên ngoài doanh nghiệp, bao gồm từ khách hàng, các nhà cung cấp, và cả các công ty khởi nghiệp. Vì vậy, các doanh nghiệp cần phải trở nên chủ động, thích ứng và tập trung vào việc kích hoạt và mở rộng hệ sinh thái ĐMST mở.  

ĐMST mở là một khái niệm được giới thiệu lần đầu tiên trong quyển sách có tên "Đổi mới sáng tạo mở: Sự cần thiết mới để sáng tạo và kiếm lời từ công nghệ" của Giáo sư Henry W. Chesbrough của Đại học California (Berkeley, Mỹ). Theo giáo sư Chesbrough định nghĩa, ĐMST Mở là việc sử dụng các luồng tri thức từ ngoài vào và từ trong ra nhằm thúc đẩy đổi mới sáng tạo nội bộ và mở rộng các thị trường cho bên ngoài đồng thời ứng dụng sự đổi mới. Trong kỷ nguyên số hiện đại, ĐMST mở đang trở thành một xu hướng giúp doanh nghiệp định hình sự phát triển của mình, đồng thời đáp ứng được những thay đổi trong nhu cầu của xã hội. 

Hãy cùng BambuUP điểm qua 3 kiểu người chính sẽ gặp khi thực thi việc ĐMST mở trong doanh nghiệp:  

1. Những người phản đối đổi mới sáng tạo mở 

Những người phản đối ĐMST mở thường là những người ngại thay đổi

Những người hay hoài nghi về vấn đề đổi mới sáng tạo mở này thường dùng mọi lý lẽ để ngụy biện cho vấn đề: Tại sao điều này không bao giờ hiệu quả đối với họ. Nhóm người này thường thích sống trong vùng an toàn (Comfort Zone). Tất cả đều xuất phát từ một lý do duy nhất: Họ sợ sai, họ sợ sự thay đổi vì sợ mất đi cảm giác an toàn nhưng họ lại quên mất rằng, thay đổi mới chính là an toàn. Các mối quan tâm về quyền riêng tư, tính bảo mật, về những quy định, sự tuân thủ và sở hữu trí tuệ thường khiến cho những người này không dám chinh phục.

2. Những người ĐMST mở không liên tục 

Vượt qua “bệnh” lưỡng lự để tiến hành ĐMST  

Đối với một số doanh nghiệp, mục tiêu của ĐMST mở là tạo ra giá trị nhanh hơn, tốt hơn và tiết kiệm chi phí hơn để bổ sung cho những nỗ lực đổi mới trong nội bộ của họ. Doanh nghiệp hiểu được tầm quan trọng của việc tham gia vào ĐMST mở, nhưng họ phải chịu những tác động nhất định bởi việc cạn kiệt nguồn lực bên trong doanh nghiệp hoặc họ cần trải qua sự cân nhắc kỹ lưỡng về những cơ hội, những thách thức trước khi thực hiện. Vì những lý do trên mà nhóm người này sẽ thường tìm kiếm những cơ hội tốt xứng đáng với những nỗ lực mà họ bỏ ra. Bởi vậy, các điểm dữ liệu đa dạng và quan trọng trong hệ sinh thái đổi mới của họ sẽ được xem như các phần riêng lẻ, không liên kết với nhau. Giống như những thầy bói mù trong câu chuyện này, nhóm người ĐMST mở không liên tục đôi khi sẽ bỏ lỡ mất những cơ hội đầy triển vọng đang ở ngay trước mặt họ.  

3. Những người đổi mới sáng tạo mở có khả năng thích ứng 

Đổi mới sáng tạo – “đòn bẩy” giúp doanh nghiệp bứt phá

Nhóm người có khả năng thích ứng này luôn sẵn sàng ĐMST và luôn cố gắng tạo ra một hệ sinh thái “luôn mở”. Nguyên tắc cốt lõi của họ luôn chú trọng vào vấn đề kết nối, nuôi dưỡng và phát triển các nguồn lực ĐMST từ bên ngoài. Lợi thế khác biệt của doanh nghiệp so với các đối thủ cạnh tranh đến từ việc kích hoạt và mở rộng hệ sinh thái đổi mới; bởi vậy mà các doanh nghiệp cần xem xét một cách kỹ lưỡng mức độ ảnh hưởng của các nguồn lực đến từ bên ngoài, bố trí chúng như thế nào để tạo ra hiệu quả tối đa. Chẳng hạn, doanh nghiệp có thể tìm kiếm cho mình một giải pháp xử lý hóa đơn tự động nhằm quản trị chi tiêu doanh nghiệp hiệu quả và tinh gọn hơn, giảm tải gánh nặng cho các nhân viên kế toán, giảm thiểu được tối đa những rủi ro, những sai sót của các tác vụ thủ công như kiểm tra đối chiếu, lưu trữ thông tin hóa đơn chứng từ, … Hãy tận dụng những nguồn lực đến từ bên ngoài vào trong công việc một cách thông minh hơn. 

Vậy làm thế nào để nhân rộng nhóm người ĐMST Mở có khả năng thích ứng? 

Có nhiều phương pháp mà các doanh nghiệp có thể sử dụng để nhân rộng nhóm người ĐMST có khả năng thích ứng. Những phương pháp này giúp các doanh nghiệp khai thác mạng lưới toàn cầu gồm nhiều chuyên gia sáng tạo trong việc giải quyết vấn đề, những người luôn mong muốn và sẵn sàng giải quyết những thách thức phức tạp và cấp bách nhất trong kinh doanh. Dưới đây là bảng tổng hợp những cách thức để triển khai việc đó:

Ngoài việc đánh giá phương pháp tiếp cận ĐMST Mở, một chiến dịch thành công cần bao gồm việc phát triển một mô hình để đánh giá mức độ phức tạp của thách thức và xác định tiền thù lao hợp lý để đổi lấy quyền sở hữu trí tuệ. Một số tiêu chí thiết yếu mà doanh nghiệp nên xem xét là: Giá trị chiến lược (Đổi mới không ngừng, Tầm nhìn 1, Tầm nhìn 2, Tầm nhìn 3), Tác động của doanh thu, Những cân nhắc trong việc cắt giảm chi phí, Mức độ phức tạp của vấn đề, Nỗ lực giải quyết nội bộ, Độ chín của vấn đề, Mức độ rủi ro , số lượng người/sản phẩm bị ảnh hưởng, khu vực công nghệ, loại người tìm ra giải pháp và kiến ​​thức chuyên môn cần thiết, và giải pháp có thể cung cấp. 

Dựa trên xếp hạng thấp, trung bình hoặc cao cho từng tiêu chí này, các doanh nghiệp có thể xác định 3 đến 5 danh mục có thể có, ví dụ như: cơ bản, đơn giản, trung bình, nâng cao và phi thường. Điều này sẽ giúp xác định được các mức giải thưởng phù hợp.

Không có một chiến lược xây dựng hệ sinh thái toàn diện nào có thể nào hoạt động một cách hoàn hảo nếu không có một mô hình, một quy trình rõ ràng với sự tham gia trực tiếp từ các nhân viên. Hãy tìm cho doanh nghiệp những người truyền bá sự đổi mới chân chính. Việc một hoặc nhiều nhân viên của doanh nghiệp toàn quyền chịu trách nhiệm cho một dự án từ đầu đến cuối sẽ đảm bảo sự chuyển đổi liền mạch từ hệ sinh thái bên ngoài vào nội bộ của doanh nghiệp và thúc đẩy tiến độ của dự án hiệu quả hơn.

Voi là một loài sinh vật diệu kỳ và đặc biệt mà vẻ đẹp của nó phải được cảm nhận toàn diện chứ không chỉ từng phần. Cũng tương tự như vậy, một hệ sinh thái đổi mới sáng tạo tích hợp không chỉ phát triển các kết nối riêng lẻ với khách hàng, nhà cung cấp, các đối tác, học viện, những nhà nghiên cứu và cộng đồng khởi nghiệp mà còn tạo ra một khuôn khổ thống nhất để nghiên cứu và kết nối dữ liệu trên toàn bộ cấu trúc trong hệ sinh thái ĐMST mở. Đây chính là chìa khóa cho sự phát triển thịnh vượng và bền vững của một doanh nghiệp.